Küresel Ticaretin Büyüme Dinamikleri Neden Zayıflıyor?
995–2008 döneminde dünya mal ticareti yılda ortalama %5,9 büyürken ticaret, yatırım ve verimlilik birbirini destekledi. 2008–09 krizi sonrasında mal ticareti büyümesi yaklaşık %2’ye geriledi. Düşük büyüme, korumacılık ve ekonomik parçalanmanın birbirini beslemesi ise yeni bir risk oluşturuyor.
Yapay Zekâ Altyapısı Küresel Mal Ticaretini Nasıl Büyütüyor?
Yapay zekâ altyapısında kullanılan ürünlerin ticareti 2024’te %16, 2025’te %31, 2026’nın ilk yarısında %67 büyüdü. Dünya mal ticaretindeki payları %14,8’e ulaşırken, 2026’nın ilk yarısındaki küresel mal ticareti büyümesinin %47’si bu ürünlerden kaynaklandı.
Güney-Güney Ticaretinin Küresel Ticarette Yükselişi
Gelişmekte olan ekonomiler arasındaki mal ihracatı 2025’te 7,2 trilyon dolara ve dünya mal ihracatının %27,8’ine ulaştı. Güney-Güney ticareti 2005–2025 döneminde 4,8 kat büyürken artış büyük ölçüde Asya’da yoğunlaştı. Ticaret maliyetleri, finansman açığı ve düzenleyici farklılıklar ise büyümenin önündeki temel engeller arasında.
Yapay Zekâ Yatırımları Küresel Ticareti Nasıl Etkiliyor?
Yapay zekâ bağlantılı yatırımlardaki hızlı artış, enerji ve taşımacılık kaynaklı baskılara rağmen 2026 küresel mal ticaretini beklenenden güçlü tutuyor. Dünya mal ticareti hacminin 2026’da %3,9, 2027’de %4,1 büyümesi beklenirken hizmet ticaretinde 2026 büyüme tahmini %3,3’e geriledi.
Küresel Ticarette Yeni Baskı Alanları: Enerji, Gübre ve Taşımacılık
Orta Doğu’daki çatışma petrol, LNG ve gübre sevkiyatlarını etkilerken diğer tedarikçilerin artan ihracatı küresel arz kaybını kısmen sınırladı. Emtia fiyatları, yeni ihracat siparişleri ve konteyner trafiğindeki gelişmeler ise 2026’nın kısa vadeli küresel ticaret görünümünde öne çıkan göstergeler arasında.
Biyoçeşitlilik Küresel Ticaret Gündeminde: Ticaret Politikalarının Yeni Rolü
Ticaret politikaları biyoçeşitlilik üzerinde yalnızca baskı yaratan bir unsur değil; doğru araçlarla sürdürülebilir üretimi, yerel katma değeri ve adil fayda paylaşımını destekleyen bir mekanizma da olabilir. Pazara erişim, finansman, izlenebilirlik ve döngüsel üretim biyoçeşitlilik hedefleriyle birlikte ele alınabilir.
Hizmetleşme Küresel Ticareti Nasıl Dönüştürüyor?
Hizmetler yalnızca bağımsız bir sektör olarak değil, tarım ve sanayi dahil tüm sektörlerin üretim ve ihracat süreçlerinde temel girdiler olarak öne çıkıyor. Hizmetler 2022’de küresel ara girdilerin %71’ini oluştururken, hizmetlerin küresel ihracattaki payı 2025’te %27’ye ulaştı.
2026’da Tarım Ticaretinde Yeni Risk Haritası: Hürmüz, Gübre Ticareti ve Gıda Piyasaları
2026 ortasında küresel tarım piyasalarının genel görünümü güçlü kalırken, Hürmüz Boğazı’ndaki aksaklıklar gübre sevkiyatlarını ciddi biçimde sınırlıyor. Jeopolitik gerilimler, hava koşulları, ticaret politikalarındaki belirsizlikler ve yeni düzenleyici adımlar tarımsal ticaret üzerinde baskı yaratırken, dayanıklı ve işleyen uluslararası ticaret ağlarının önemi artıyor.
Dış Ticarette Yeni Uyum Alanı: Karbon Ölçümü, EPD ve Sertifikasyon
Karbon ayak izi artık yalnızca çevresel bir gösterge değil, dış ticarette doğrulanması gereken bir bilgiye dönüşüyor. Emisyon ölçümü, EPD’ler, etiketleme, uygunluk değerlendirmesi ve sertifikasyon sistemleri pazara erişimi etkilerken, ortak standartlar ve karşılıklı tanıma mekanizmaları yeni dönemin temel ihtiyaçları arasında öne çıkıyor ve ihracat süreçlerini doğrudan ilgilendiriyor.
Avrupa Birliği’nde Yapay Zekâ Sistemleri İçin Yeni Şeffaflık Dönemi
AB’de 2 Ağustos 2026’da uygulanmaya başlayan yeni kurallar, yapay zekâ sistemleriyle kurulan etkileşimlerin ve yapay zekâ üretimi içeriklerin açıkça belirtilmesini zorunlu kılıyor. Düzenleme; sağlayıcıların ve kullanıcı kuruluşların sorumluluklarını, denetim süreçlerini ve ihlal halinde uygulanabilecek para cezalarını kapsıyor.
Asya-Pasifik Bölgesinde Dijital Ticaret Kuralları ve Bölgesel İş Birliğinin Gelişimi
Asya-Pasifik bölgesinde dijital ticaret hükümleri içeren tercihli ticaret anlaşmalarının sayısı ve kapsamı hızla artmaktadır. Bununla birlikte ülkelerin bu sürece katılımı aynı düzeyde değildir. Doğu ve Güneydoğu Asya ekonomileri daha etkin bir görünüm sergilerken, en az gelişmiş ülkeler ile Orta ve Güney Asya ekonomilerinin bölge içi anlaşmalarında dijital ticaret hükümleri sınırlı kalmaktadır.
Avrupa Birliği'nde Yeni Ambalaj Kuralları: Daha Az Atık, Daha Kolay Geri Dönüşüm
AB’de 12 Ağustos 2026’da uygulanmaya başlayan yeni kurallar, ambalaj atıklarını ve gereksiz malzeme kullanımını azaltmayı hedefliyor. Düzenleme; geri dönüştürülebilirlik, yeniden kullanım, açık etiketleme, geri dönüştürülmüş plastik içeriği ve zararlı kimyasalların sınırlandırılmasına ilişkin yeni koşullar getiriyor.