Akreditiflerin Sözleşmelerden Bağımsızlığı: Temel İlkeler
Akreditifler, uluslararası ticarette tarafları eş zamanlı olarak güvence altına alan bir ödeme yöntemi olmakla birlikte, hukuki niteliği gereği dayandığı satış sözleşmesinden bağımsız bir işlem olarak kabul edilir. Bu bağımsızlık ilkesi, bankaların rolünü ve sorumluluklarını net bir şekilde sınırlandırırken, ödeme yükümlülüğünün yalnızca akreditif şartlarına uygun belge ibrazına dayanmasını sağlar.
UCP 600'ün Uygulanması: Akreditiflere İlişkin Birörnek Usuller ve Uygulama
UCP 600, ICC tarafından yayımlanan ve uluslararası ticarette akreditif işlemlerini düzenleyen kurallardır. Standartlaştırılmış yapısı, taraflar arasında güveni artırır ve işlemleri kolaylaştırır. UCP 600, yalnızca akreditif metninde belirtilirse geçerli olur ve taraflar için bağlayıcıdır.
Akreditiflerde Honour ve Negotiation Kavramları Nedir?
Akreditif işlemlerinde Honour (İbrazın Karşılanması) ve Negotiation (İştira), ödeme süreçlerinin temel kavramlarıdır. Honour, bankanın belgelerin ibrazı üzerine ödeme yapma veya taahhütte bulunma yükümlülüğünü ifade ederken, Negotiation, belgelerin satın alınarak lehtara avans ödeme yapılması anlamına gelir.
MT 700 SWIFT Mesajında (Akreditif Metninde) Hangi Bilgiler Yer Alır?
MT 700 SWIFT mesajı, akreditif açılışı için kullanılır ve ithalatçı (Amir) ile ihracatçı (Lehtar) arasında mal/hizmet alım satımına ilişkin sözleşme şartlarını içerir. Akreditif metninde temel olarak, taraflar arasında mutabık kalınan şartlara dair bilgiler yer alır.
UCP 600'e göre kısmi yükleme; akreditife konu olan malın birden fazla taşıma aracı ile (birden fazla kamyon, gemi, uçak vb...) alıcı tarafa sevk edilmesidir. Araçlar aynı gün aynı saatte yola çıkmış olsa dahi, eğer mallar birden fazla farklı araca yüklenerek sevk ediliyorsa kısmi sevkiyat olarak kabul edilir.
Akreditif, Antik Mısır ve Babil’den günümüze kadar ticaretin güvenli yapılmasını sağlayan bir araç olarak kullanılmıştır. Modern ticarette tüketim mallarından büyük projelere kadar geniş bir kullanım alanına sahiptir. Ekonomik kriz dönemlerinde güvenli bir ödeme yöntemi olarak öne çıkar.
Akreditif Açılışı İçin Kredi Limiti ve Banka Değerlendirmesi
Akreditif açılışı için ithalatçının bankasında gayrinakdi kredi limiti bulunması gerekir. Bankalar, akreditif kapsamında ödeme risklerini güvence altına almak için kredi limiti talep eder. Ayrıca, tutar, akreditif vadesi ve ödeme vadesi gibi faktörler de bankaların risk değerlendirmesinde önemli rol oynar.
Akreditif metinlerinde, malların ne zaman yüklenmesi gerektiğini belirten tarih veya tarih aralıkları kritik öneme sahiptir. Akreditif şartlarında malların yükleme tarihi belirtilerek, satıcının (ihracatçının) malları zamanında sevk etme yükümlülüğü netleştirilir. Bu, alıcının (ithalatçının) malları beklenen zamanda teslim almasını sağlar.
Akreditifte Son Yükleme Tarihi (Latest Date of Shipment)
Akreditif açılışı için kullanılan MT 700 mesajında; yüklemenin en geç hangi tarihe kadar yapılması gerektiğinin yazılı olduğu bir alan vardır Bu alan 44C - Latest Date of Shipment – 44C alanıdır. Eğer akreditif şartlarında Latest Date of Shipment – 44C alanında bir tarih yazılı ise; Lehtar en geç bu tarih ve/veya öncesinde yüklemeyi gerçekleştirmiş olmalıdır.
Milletlerarası Ticaret Odası’nın yayımladığı akreditiflere ilişkin yeknesak kurallar olan UCP 600 akreditifli işlemlerin bir nevi anayasası niteliğindedir. Akreditif şartlarında yazılı olmayan ancak tarafların vesaik hazırlarken yerine getirmesi gereken pek çok kural bu broşürlerde yer alır.
Akreditiflerde ithalatçı için riskler arasında sahte belgelere istinaden ödeme yapılması, malların eksik veya kalitesiz yüklenmesi, kur dalgalanmaları, nakliye hasarları ve/veya amir banka iflası yer alır.
Akreditiflerde 40E: Applicable Rules alanı, akreditifin tabi olduğu ICC kurallarını belirler. UCP 600, EUCP ve URR 725 gibi kurallar, akreditifin işleyişini düzenler. Elektronik vesaik ibrazı için EUCP, rambursman işlemleri için URR 725 kuralları kullanılır. OTHR kodu ise UCP 600 dışındaki kuralları ifade eder.
