Yapay Zekâ, Yarı İletkenler ve Elektrikli Araçların Küresel Ticarete Etkisi
Kritik Mineral Ticaretinde Yüzde 38’lik Artış
Kritik mineraller, 2026’nın ilk çeyreğinde incelenen seçili endüstriler arasında en yüksek çeyreklik ticaret büyümesini kaydetti. Bu ürün grubunun ticareti bir önceki çeyreğe göre yüzde 38 arttı.
Kritik minerallerdeki büyümeyi yüzde 25 ile yarı iletkenler izledi. Elektronik ürünlerin toplam ticareti yüzde 18, bilgi ve iletişim teknolojisi ürünlerinin ticareti ise yüzde 14 yükseldi. Son dört çeyreğin önceki dört çeyrekle karşılaştırıldığı yıllıklandırılmış göstergelerde elektronik ürünler yüzde 22, yarı iletkenler yüzde 23 ve bilgi ve iletişim teknolojisi ürünleri yüzde 22 büyüdü.
Batarya ve Elektrikli Otomobil Ticareti Güçlendi
Batarya ticareti 2026’nın ilk çeyreğinde bir önceki çeyreğe göre yüzde 15 arttı. Elektrikli otomobil ticaretindeki büyüme ise yüzde 11 olarak gerçekleşti.
Motorlu taşıtlar sektörünün toplam ticareti aynı dönemde yalnızca yüzde 2 büyüdü. İçten yanmalı motorlu araç ticareti bir önceki çeyreğe göre değişmezken, son dört çeyreği kapsayan karşılaştırmada yüzde 8 geriledi. Bu durum, araç teknolojileri arasında birbirinden farklı ticaret eğilimleri oluştuğunu gösteriyor.
Hibrit araç ticareti çeyreklik bazda yüzde 5 büyürken son dört çeyreklik dönemde yüzde 19 artış kaydetti. Elektrikli otomobil ticareti ise aynı dönemlerde sırasıyla yüzde 11 ve yüzde 5 büyüdü.
Elektrikli Makine ve Genel Makine Ticareti Büyümeyi Sürdürdü
İmalat sanayisi ticareti 2026’nın ilk çeyreğinde yüzde 7 arttı. Son dört çeyreği kapsayan karşılaştırmada büyüme yüzde 11 oldu.
Elektrikli makineler ve diğer baz metaller, yüzde 13’lük çeyreklik büyümeyle imalat alt sektörleri arasında öne çıktı. Genel makine ticareti yüzde 8 yükseldi. Son dört çeyreklik göstergelerde diğer baz metaller yüzde 27, genel makineler yüzde 18 ve elektrikli makineler yüzde 15 büyüdü.
Bu veriler, teknoloji yoğun üretimi destekleyen sermaye malları, elektrikli ekipmanlar ve metal girdilerinde güçlü bir uluslararası talep bulunduğunu ortaya koyuyor.
Kimyasal Ürünler ile Demir ve Çelikte Daralma Görüldü
İmalat sektöründeki büyüme bütün ürün gruplarına yayılmadı. Kimyasal ürünlerin ticareti 2026’nın ilk çeyreğinde yüzde 7, demir ve çelik ticareti ise yüzde 6 daraldı.
Son dört çeyreği kapsayan karşılaştırmada kimyasal ürün ticareti yüzde 1, demir ve çelik ticareti yüzde 2 geriledi. Plastik ve kauçuk ticareti çeyreklik bazda yüzde 2 büyürken tekstil ve hazır giyim yüzde 3, taşımacılık sektörü ürünleri yüzde 3 arttı. Hassas cihaz ticareti çeyreklik bazda değişmezken son dört çeyrekte yüzde 4 büyüdü.
Yenilenebilir Enerji Ürünlerinde Tek Yönlü Bir Eğilim Oluşmadı
Yeşil dönüşümle ilişkili ürün gruplarının tamamı 2026’nın ilk çeyreğinde büyümedi. Güneş enerjisi bağlantılı ürünlerin ticareti bir önceki çeyreğe göre yüzde 7, son dört çeyreklik karşılaştırmada yüzde 9 geriledi. Rüzgâr enerjisi bağlantılı ürünlerin ticareti çeyreklik bazda yüzde 8 azalırken son dört çeyrekte yüzde 7 arttı.
Buna karşılık batarya ve kritik mineral ticaretinde güçlü artışlar yaşandı. Bu ayrışma, enerji dönüşümüyle bağlantılı ürünlerin tek bir ticaret eğilimi altında değerlendirilmesinin doğru olmayacağını gösteriyor.
Fosil Yakıt Ticaretinde Fiyat Etkisi Öne Çıktı
Enerji bağlantılı ürünlerin ticareti 2026’nın ilk çeyreğinde yüzde 9 büyüdü. Ham petrol ticaretindeki çeyreklik artış da yüzde 9 olurken sıvılaştırılmış doğal gaz ticareti yüzde 6 ve kömür ticareti yüzde 2 yükseldi.
Bununla birlikte son dört çeyreklik karşılaştırmada enerji bağlantılı ürünlerin ticareti yüzde 5, ham petrol ticareti yüzde 10 ve kömür ticareti yüzde 21 geriledi. Sıvılaştırılmış doğal gaz ticareti ise yüzde 2 arttı.
İlk çeyrekte fosil yakıt ticaretinin pozitif büyümesinde yukarı yönlü fiyat baskıları etkili oldu. Orta Doğu’daki çatışmayla bağlantılı gelişmeler ve mineral yakıt fiyatlarındaki artış, doğal kaynak ticaretinin nominal değerini yükseltti.
Tarım ve Doğal Kaynak Ticaretinde Ayrışan Eğilimler
Teknoloji Ürünlerinin 2026 Ticaret Görünümündeki Yeri
Yapay zekâ bağlantılı ürünlere, yarı iletkenlere, bataryalara ve elektrikli araç bileşenlerine yönelik güçlü talebin 2026’nın ikinci yarısında da küresel ticaret büyümesini desteklemesi bekleniyor.
Bununla birlikte gelişmiş teknolojilere yönelik ihracat kontrolleri, sanayi politikaları, sübvansiyonlar ve düzenlemeler ticaret akışlarını etkiliyor. Yerli sanayiyi güçlendirme, teknolojik liderliği koruma, tedarik zinciri dayanıklılığını artırma ve ulusal güvenliği destekleme amacı taşıyan bu önlemlerin ticaret maliyetlerini artırması, ticaret akışlarını yönlendirmesi ve pazar öngörülebilirliğini azaltması bekleniyor