Akreditiflerde 43T: Transhipment Alanı ve Aktarma Kuralları
Akreditif işlemlerinde "aktarma (transhipment)" terimi, malların bir taşıma aracından başka bir taşıma aracına aktarılmasıyla yolculuğuna devam etmesi anlamına gelir. Bu süreç, malların akreditif şartlarında belirtilen sevk, teslim alma, yükleme veya kalkış noktasından varış, boşaltma veya nihai teslim noktasına taşınması sırasında gerçekleşebilir.
Küresel lojistik ağlarının bir gereği olarak, bir yükleme limanından boşaltma limanına gerçekleştirilen deniz seferlerinde, iki havalimanı arasındaki hava taşımacılığında ya da ilk teslim yerinden varış noktasına uzanan tüm sevkiyatlarda aktarma süreçleri operasyonun doğal bir parçası haline gelebilmektedir.
Örneğin, Çin’den İstanbul’a gönderilen bir malın, Çin’den bir gemiye yüklenip Singapur limanında başka bir gemiye aktarılması durumunda, bu taşıma işlemi aktarma olarak kabul edilir. Bu tür bir süreçte mallar, bir taşıma aracından diğerine geçerek yolculuğuna devam eder.
Akreditiflerde Aktarma Kararını Kim Verir ve Hangi Durumlarda Önem Kazanır?
Akreditif kapsamında aktarma yapılıp yapılmayacağına ticari sözleşme aşamasında ithalatçı (amir) ve ihracatçı (lehtar) birlikte karar verir. Ancak akreditif açılış talimatını amir hazırladığı ve akreditif amir banka tarafından açıldığı için, lehtarın akreditif metni ulaştığında 43T alanını dikkatle incelemesi ve ticari sözleşmeye aykırı bir durum varsa vakit kaybetmeden akreditif değişikliği (amendment) talep etmesi gerekir.
Bazı durumlarda, aktarma yapılması kaçınılmaz hale gelir. Örneğin:
- Multimodal Taşıma Belgeleri: Multimodal taşıma belgelerinde, taşımanın birden fazla taşıma modunu kapsaması nedeniyle aktarma veya taşıma aracı değişikliği sürecin doğal bir parçası olabilir. Bu nedenle, multimodal taşıma belgesi talep edilen akreditiflerde 43T alanının ve ilgili taşıma şartlarının UCP 600 Madde 19 çerçevesinde dikkatle değerlendirilmesi gerekir.
- Konteyner Taşımacılığı: Konteyner taşımacılığında birçok rotada aktarma yaygın ve operasyonel olarak beklenen bir uygulamadır.
- Havayolu Taşımacılığı: Havayolu taşımacılığında dahi malların bir havalimanından diğerine taşınması sırasında aktarma yapılması sıkça karşılaşılan bir durumdur.
Bu nedenle, konteyner taşımacılığı içeren akreditiflerde 43T alanının ve taşıma şartlarının lojistik gerçeklikle uyumlu düzenlenmesi önemlidir.
MT 700 SWIFT Mesajında 43T: Transhipment Alanı Nedir?
Akreditif açılışı için kullanılan MT 700 SWIFT mesajında yani akreditif metninde, aktarmaya izin verilip verilmediği bilgisi 43T: Transhipment alanında belirtilir. 43T alanı MT 700 mesajında opsiyonel bir alandır; kullanıldığında aktarmaya ilişkin izin durumunu gösterir.
SWIFT standartları gereği, bu alanda yalnızca belirli kodlar kullanılabilir. Bu kodlar ve anlamları şu şekildedir:
| SWIFT Kodları | Açıklama | Taşıma Sürecine Etkisi |
| ALLOWED | Aktarmaya izin verilir. | Mallar bir taşıma aracından diğerine aktarılabilir. |
| NOT ALLOWED | Aktarmaya izin verilmez. | Mallar yükleme aracından başka bir araca aktarılmadan taşınmalıdır. |
CONDITIONAL | Aktarma belirli koşullara bağlıdır. | Ek şartlar akreditif şartlarında ayrıca belirtilir; yalnızca tanımlanan liman veya noktalarda aktarma yapılabilir. |
"CONDITIONAL" (Şartlı Aktarma) Seçeneği Nasıl Kullanılır?
Akreditif işlemlerinde ithalatçı (amir), malların aktarılmasına tamamen izin vermek (ALLOWED) veya tamamen yasaklamak (NOT ALLOWED) yerine, yalnızca belirli limanlardan veya belirli koşullarla aktarma yapılmasına izin verebilir. SWIFT standartları doğrultusunda bu süreç şartlı aktarma (conditional transhipment) olarak tanımlanır.
“CONDITIONAL” seçeneği, aktarmaya yalnızca akreditif metninde belirtilen belirli koşullar altında izin verildiği durumlarda kullanılır. Bu koşullar belirli bir liman, rota, taşıma şekli, taşıyıcı veya başka bir operasyonel şartla ilgili olabilir. Bu durumda, akreditif metninde 43T alanında "CONDITIONAL" yazılır ve genellikle 47A: Ek Şartlar alanında (Amir Banka'nın uygulamasına bağlı olarak farklı bir alan da kullanılabilir) aktarmaya hangi koşullarda izin verildiği açıkça belirtilir.
Örneğin:
- ''Transhipment allowed only at Port of Singapore”
- “No transhipment except via Dubai”
CONDITIONAL seçeneği SWIFT formatında bir seçenek olup, aktarmaya hangi şartlarla izin verildiği akreditifin diğer alanlarında, uygulamada çoğunlukla 47A: Additional Conditions alanında, açıkça belirtilmelidir.
Akreditif işlemlerinde 43T: Transhipment alanı, aktarma kurallarını belirleyen kritik bir unsurdur. İhracatçı ve ithalatçı, taşıma sürecinde aktarmaya izin verilip verilmeyeceğini dikkatle değerlendirmelidir. Özellikle konteyner taşımacılığı ve multimodal taşıma belgeleri gibi durumlarda, aktarmaya izin verilmesi hem lojistik hem de operasyonel açıdan büyük önem taşır.
UCP 600 Kuralları Çerçevesinde Akreditiflerde Aktarma
UCP 600 çerçevesinde aktarma (transhipment) konusu her bir taşıma şekli için ayrı ayrı ele alınmıştır.
Örneğin;
Akreditif ''En Az İki Farklı Taşıma Şeklini Kapsayan Taşıma Belgesi'' kapsamında yükleme yapıldığını gösteren multimodal bir taşıma belgesi talep ediyorsa aktarma konusu UCP 600'de aşağıdaki şekilde tanımlanmıştır:
Bu maddenin amacına yönelik olarak aktarma, akreditifte belirtilen sevk, teslim alma veya yükleme yerinden akreditifte belirtilen nihai varış yerine yapılan taşıma sırasında (farklı taşıma şekilleri olsun olmasın) bir taşıma aracından boşaltma yapmak ve diğer bir taşıma aracına tekrar yükleme yapmak anlamına gelir.
UCP 600 - Madde 19 (b)
Akreditif limandan limana taşımayı gösteren bir Konşimento talep ediyorsa aktarma konusu UCP 600'de aşağıdaki şekilde tanımlanmıştır:
Bu Maddenin amaçlarına yönelik olarak aktarma, akreditifte belirtilen yükleme limanından akreditifte belirtilen boşaltma limanına yapılan taşıma sırasında bir gemiden boşaltma yapmak ve diğer bir gemiye tekrar yükleme yapmak anlamına gelir.
UCP 600 - Madde 20 (b)
Akreditif havayolu ile yapılan taşımayı gösteren bir Air Waybill talep ediyorsa aktarma konusu UCP 600'de aşağıdaki şekilde tanımlanmıştır:
Bu maddenin amaçlarına yönelik olarak aktarma, akreditifte belirtilen kalkış hava limanından akreditifte belirtilen varış hava limanına yapılan taşıma sırasında bir uçaktan boşaltma yapmak ve diğer bir uçağa tekrar yükleme yapmak anlamına gelir.
UCP 600 - Madde 23 (b)